Een circulaire campus vraagt andere beslissingen
De Technische Universiteit Delft werkt aan een langetermijntransitie richting een circulaire, CO₂-neutrale en klimaatadaptieve campus. Binnen die ambitie werd voor het Logistiek & Milieu-gebouw onderzocht hoe duurzaamheid en circulariteit vanaf de start van het traject konden worden meegenomen in ontwerp, materiaalkeuzes en latere gebouwdata.
Universiteit TU Delft – afdeling Logistiek & Milieu
Hergebruikinventaris
Het project vroeg om meer dan een klassiek duurzaamheidsadvies. De centrale vraag was hoe brede ambities rond circulariteit, energie, klimaatadaptatie, biodiversiteit en milieu-impact konden worden vertaald naar ontwerpprincipes, meetbare prestaties en praktische keuzes voor materialen en gebouwonderdelen.
Van ambitie naar duurzaamheidsraamwerk
Alba Concepts ondersteunde TU Delft als duurzaamheidsadviseur bij het opstellen en uitwerken van een duurzaamheidsraamwerk voor het project. Daarin werden de ambities vertaald naar thema’s en prestatie-indicatoren waarop het ontwerpteam tijdens het verdere ontwerp kon sturen.
Binnen het raamwerk werd onder meer aandacht besteed aan BREEAM, circulair ontwerpen en onderhouden, energieneutraal bouwen, klimaatadaptatie en biodiversiteit, milieu-impact en het registreren van inkomende materialen. Zo ontstond een gedeelde taal voor opdrachtgever, architect, constructeur, installatieadviseur en andere betrokken partijen.
Voor circulariteit werd gestuurd op een circulariteitsscore van 60% en een losmaakbaarheidsindex van 70%. Ook de milieu-impact werd doorgerekend, met als ambitie een (Nederlandse) MPG-score van maximaal 0,50. Die combinatie maakte het mogelijk om ontwerpkeuzes kwantitatief te onderbouwen.
Materiaalkeuzes, hergebruik en losmaakbaarheid
Naast het strategische raamwerk werd ingezoomd op materiaalgebruik en hergebruikpotentie. Daarbij werd onderzocht hoe nieuwe materialen zoveel mogelijk konden worden vermeden, welke bestaande onderdelen opnieuw inzetbaar waren en hoe nieuw ingebrachte producten later opnieuw kunnen worden hergebruikt of gerecycled.
Een zichtbaar voorbeeld is het hergebruik van PV-panelen uit het bestaande L&M-gebouw. Daarnaast werd in het ontwerp gestuurd op losmaakbare detaillering in onder meer de hoofddraagconstructie, vloeren, dak en gevels. Ook werden keuzes rond biobased isolatiematerialen en betongranulaat in de funderingen afgewogen op hun effect op milieu-impact en circulariteit.
De hergebruikinventaris en materiaaldata gaven inzicht in aanwezige en toekomstige materiaalstromen. Ze maakten zichtbaar welke materialen waarde vertegenwoordigen, hoe ze verbonden zijn en welke informatie nodig is om bij later onderhoud, aanpassing of sloop beter te kunnen sturen op behoud en hergebruik.
Materiaalpaspoort als basis voor toekomstig beheer
Met het BCI-platform werd de materiaalinformatie vastgelegd in een materiaalpaspoort. Dat paspoort bestaat uit een Bill of Materials en een Bill of Connections: een overzicht van de toegepaste materialen en bouwproducten, aangevuld met informatie over verbindingen en losmaakbaarheid.
Daardoor wordt het gebouw niet alleen bij oplevering beoordeeld op duurzaamheid, maar ontstaat ook een databasis voor later beheer. Bij toekomstig onderhoud, vervanging, renovatie of demontage kan TU Delft terugvallen op gestructureerde informatie over wat er in het gebouw aanwezig is, waar het zit en hoe het opnieuw kan worden ingezet.
Resultaat: een project dat strategie en uitvoering verbindt
Het traject hielp TU Delft om haar duurzaamheidsambities voor de campus te vertalen naar een werkbaar kader voor één gebouw. Het duurzaamheidsraamwerk gaf richting aan ontwerpkeuzes, de berekeningen rond circulariteit en milieu-impact maakten prestaties meetbaar, en de hergebruikinventaris en het materiaalpaspoort legden de basis voor toekomstig circulair beheer.
De waarde van het project zit daarmee in de verbinding tussen strategie en uitvoering. Circulaire ambities werden doorvertaald naar ontwerpcriteria, materiaalkeuzes, losmaakbaarheid en gebouwdata. Het L&M-gebouw werd zo een ambitieuze stap richting een circulaire en toekomstbestendige campus.
BCI is de naam die we in België gebruiken. In Nederland werken we onder BCI voor het softwareplatform en Alba Concepts voor consultancy en projectbegeleiding. De referenties op deze pagina komen uit de gezamenlijke praktijk van beide organisaties.